Handelen in futures: zo werkt de termijnmarkt in de praktijk

1. Hoe zijn de termijnmarkten ontstaan?

De termijnmarkten ontstonden halverwege de 19e eeuw uit de goederenbeurzen in de Verenigde Staten. Vandaag worden ze, op enkele uitzonderingen na, elektronisch verhandeld en heeft elke belegger er vanuit huis eenvoudig toegang toe. Dat was niet altijd zo.

Destijds sloten zakenlieden in de VS zich aaneen en organiseerden ze zich om de aan- en verkoop van landbouwproducten te vergemakkelijken. Amerikaanse boeren verkochten al weken of maanden vóór de oogst aan verwerkers, die zich zo indekten voor de grondstoffen die ze voor hun eindproduct nodig hadden. Beide handelspartners hadden het voordeel dat ze met de afgesproken prijs konden rekenen en al vooraf wisten hoe hoog hun winst zou zijn. Daarvoor moest een standaard voor kwaliteit en hoeveelheid worden vastgelegd, zodat elke partij wist waar ze aan toe was. Er werden handelsregels opgesteld. Bij grote stations en bij binnen- en zeehavens ontstonden toen meer dan 1500 goederenbeurzen.

Aan het begin van de 20e eeuw veranderde alles ingrijpend. Communicatie- en transportroutes werden uitgebreid. Zo konden in stadscentra zoals Chicago grote opslagplaatsen worden gebouwd, en veel kleine goederenbeurzen moesten sluiten.

Vandaag worden grondstoffen en basisvoedingsmiddelen wereldwijd vrijwel de klok rond verhandeld. De goederenbeurzen werden zogenoemde termijnbeurzen, waarover nu een groot deel van de wereldwijde grondstoffenhandel wordt afgedekt. Door de online toegang is het handelsvolume sterk gestegen. Inmiddels handelen ook particuliere traders vanuit huis. Daarmee ondersteunen ze de liquiditeit, die vroeger in sommige markten ontbrak. Denk aan zilver: de gebroeders Hunt slaagden er decennia geleden in om die markt korte tijd vrijwel volledig te beheersen. Met de introductie van rente- en aandelenindexfutures en van opties op allerlei handelsinstrumenten werd het scala aan mogelijkheden nog eens flink uitgebreid.

2. Wat is een futurescontract?

Een futurescontract is een juridisch bindende overeenkomst over de levering van een goed tegen een vastgestelde prijs op een vastgestelde latere datum. Het kopen of verkopen van een future is de eenvoudigste manier om aan de termijnmarkt deel te nemen.

Voor elk contract geldt een vastgelegde contractgrootte die voor iedere trader gelijk is. Bij een EUR/USD-future handelt u bijvoorbeeld 125.000 euro, terwijl voor tarwe een grootte van 5000 bushel geldt. Naast de hoeveelheid zijn er kwaliteitseisen en een leveringshaven waar de futures kunnen worden geleverd.

Het kan dus tot een levering van het betreffende product komen. Bij aandelenindexfutures volgt daarentegen een verrekening in contanten (cash settlement). Een levering van de goederen is voor een particuliere handelaar vrijwel uitgesloten als de broker de positie in de laatste handelsdagen vóór de levering automatisch sluit. Controleer deze regel wel altijd bij uw broker. Een longpositie, dus een weddenschap op stijgende koersen, wordt gesloten met een tegengestelde transactie. Omgekeerd werkt het als u op dalende koersen speculeert: de zogenoemde shortpositie wordt beëindigd en geneutraliseerd door de future terug te kopen.

Goed om te weten: de termijnbeurs als tussenpersoon

Alle contracten van een bepaalde beurs voor een specifiek goed zijn identiek. De termijnbeurs is de tussenpersoon. Ze bewaakt beide handelspartijen en controleert of het nodige kapitaal aanwezig is om een positie in te nemen en meerdere dagen aan te houden. Winsten en verliezen worden dagelijks na het sluiten van de beurs geboekt, tot het contract is gesloten.

Bijna geen enkele markt is gelijk aan een andere. Daarom moet u precies weten hoe groot het verhandelde contract is, want dat bepaalt in grote mate het positieve of negatieve rendement.

Gewone contracten en minifutures

Minifutures zijn verkleinde varianten van een futurescontract. In sommige markten kunt u zowel ‘gewone’ contracten als zogenoemde ‘mini’s’ handelen. Voor de S&P 500-index waren er bijvoorbeeld twee contracten: de grote future met 250 dollar per indexpunt en, sinds de invoering van de elektronische handel, het E-mini-contract, dat maar een vijfde zo groot is als het gewone contract. Hetzelfde principe werd bij andere futures overgenomen wanneer die te groot werden en daardoor minder aantrekkelijk waren voor particuliere handelaren. Intussen is het aanbod verder veranderd: vandaag staan bij veel indices de minicontracten en nog kleinere microcontracten centraal.

3. Hoe berekent u de tickgrootte van een future?

De tickgrootte is de geldwaarde van de kleinst mogelijke koersbeweging van een future. Ze is gelijk aan de contractgrootte vermenigvuldigd met de kleinste koersverandering. Daarom moet u weten hoe de koersen worden genoteerd.

De EUR/USD-future wordt bijvoorbeeld genoteerd in Amerikaanse dollar per euro. In 2012 bedroeg de kleinste beweging 0,0001. Vermenigvuldigt u de contractgrootte van 125.000 euro met deze kleinste beweging, dan krijgt u een tickgrootte van 12,50 dollar. Ter vergelijking: de Amerikaanse T-Bond-future op 30-jarige staatsobligaties wordt verhandeld in 1/32. Dat geeft een duidelijk andere waarde, namelijk 31,25 dollar per tick.

Die informatie is belangrijk, omdat u daaruit samen met de geplande stop-loss het risico per positie en dus het portefeuillerisico afleidt.

Test een gratis demo.

*Voorbeeld, vereenvoudigd, eigen berekening, per contract en vóór kosten. Bij koerssprongen kan het werkelijke verlies hoger uitvallen. De contractgegevens zijn de stand van december 2012; de beurzen hebben sommige tickgroottes sindsdien aangepast.

4. Wat gebeurt er op limietdagen bij het handelen in futures?

Op een limietdag bereikt de koers van een future de door de beurs vastgelegde maximale dagbeweging en wordt de handel stilgelegd. Hoewel u dat bij financiële futures weinig ziet, is het in bepaalde marktfasen nuttig om te weten wanneer en hoe vaak het voorkomt.

Voor veel futuresmarkten bestaat zo’n maximale daglimiet. Vooral bij voedingsmiddelen zijn bewegingen tot aan de daglimiet gebruikelijk. Men spreekt dan van een ‘locked limit up’- of ‘locked limit down’-dag. De handel wordt pas de volgende dag hervat, en meerdere limietbewegingen na elkaar zijn goed mogelijk.

Wie een open positie in de betrokken markt heeft, kan die maar moeilijk sluiten. Binnen enkele dagen kan zo het hele kapitaal opgebruikt zijn, want u bent verplicht het ontbrekende bedrag bij te storten. In de zomer van 2012 deden zulke dagen zich in meerdere markten na elkaar voor, onder meer bij maïs, sojabonen en tarwe (afbeelding 1).

Gratis trading demo.

Bij sommige grondstoffen wordt na zo’n dag de limiet voor de volgende dag nog verhoogd, zodat traders de kans krijgen om verkeerde open posities te sluiten. Bij een handelsstop worden vooraf geplaatste stop-loss-orders helemaal niet of in het slechtste geval met een duidelijke afwijking uitgevoerd.

Bovendien geldt bij sommige grondstoffen in de nabije expiratiemaand geen limiet meer. Meestal wordt vanaf de zogenoemde ‘First Notice Day’, het begin van de leveringsfase, zonder grenzen gehandeld. Na deze dag worden de limieten uitgeschakeld en kunnen de koersen onbeperkt omhoog of omlaag springen.

5. Waarom zijn de handelstijden belangrijk?

De handelstijden bepalen hoe lang een markt zonder koersvorming blijft en hoe groot daardoor het risico op een koerssprong is. Wanneer mag er worden gehandeld? De klok rond met een korte pauze, of is de beurs langere tijd aaneen gesloten? Die vraag is belangrijk als u kleine markten of de Europese aandelen- en obligatiefutures wilt handelen.

Hoe langer de pauze, hoe groter de kans op een koerssprong ’s nachts (gap). Een bekend voorbeeld was in 2012 de DAX-future, die toen van 8 tot 22 uur werd verhandeld. Verschillen van meer dan 40 punten, dus 1000 euro per contract, waren hier niet zeldzaam. Hoe groter de kans op zulk gedrag, hoe eerder u een open positie uiterlijk aan het einde van de dag moet sluiten. De handelstijden van veel contracten zijn sindsdien verlengd. Controleer daarom altijd de actuele tijden in uw handelsplatform.

6. Wat is de margin bij het handelen in futures?

De margin is de zekerheid die u voor een futurespositie op uw rekening moet aanhouden. Zonder zekerheden is er geen toegang tot de handel.

Om een positie te openen hebt u de zogenoemde initial margin nodig, ook wel initiële margin genoemd. Hoe lager die is, hoe groter de hefboomwerking. Met de initial margin kunt u bijvoorbeeld met een zekerheid van minder dan 5000 dollar goederen ter waarde van 100.000 dollar bewegen. De hefboom die daaruit volgt, kan grote winsten opleveren, maar net zo snel tot grote verliezen leiden die groter zijn dan de inleg.

Is een positie geopend, dan geldt de maintenance margin. Die geldt tot de positie wordt gesloten, ligt lager en bedroeg in de voorbeelden uit 2012 meestal 65 tot 80 procent van de initial margin. Dat bedrag moet tijdens de handel als kapitaal op de rekening staan en mag nooit worden onderschreden. Gebeurt dat toch door een ongunstige koersontwikkeling, dan vroeg de broker de rekeninghouder vroeger om bij te storten (margin call) of de positie met verlies te sluiten. Moderne handelsplatforms berekenen het gebruik van de zekerheden doorlopend en sluiten posities automatisch als het benodigde geld niet meer aanwezig is.

Een vereenvoudigd rekenvoorbeeld toont het effect van de hefboom: beweegt u met 5000 dollar margin een contractwaarde van 100.000 dollar, dan is dat een hefboom van 1:20. Stijgt de koers met 5 procent, dan wint u vóór kosten ongeveer 5000 dollar. Daalt hij met 5 procent, dan is de volledige margin verloren. Daalt hij verder of opent hij met een koerssprong daaronder, dan ontstaat een verlies dat u met extra kapitaal moet aanvullen.

Lage intraday margin bevordert daytrading

Om het handelsvolume en de liquiditeit binnen de dag te verhogen, bestaat op veel termijnmarkten een speciale margin voor intraday-activiteiten. Deze zogenoemde intraday margin bedraagt vaak maar de helft van de overnachtwaarden. Men gaat ervan uit dat de positie aan het einde van de dag wordt gesloten. Is dat niet het geval, dan stijgt het bedrag na een bepaald tijdstip.

Heeft een trader zijn rekening tot de grens benut, dan sluit de broker de positie wegens geldgebrek automatisch. Informeer daarom bij uw broker wanneer welke vereisten gelden. In een smalle markt kan zo’n gedwongen liquidatie tot een kortstondige koerspiek in de grafiek leiden. Vooral in de EUR/USD-minifuture is het al voorgekomen dat ver verwijderde stops werden geraakt, terwijl er in het gewone contract geen enkele beweging van die omvang was. In de gewone future bleef de koers zijwaarts, terwijl de mini een piek van 25 ticks omhoog vormde en de daar liggende stop-loss-orders activeerde.

Hoe margin, tickgrootte en stop-loss uw rekening beïnvloeden, kunt u zonder inzet van kapitaal uitproberen: in de gratis demo van het platform NanoTrader handelt u futures met realtime koersen en ziet u het margingebruik van elke positie.

7. Welke contractmaand kiest u bij het handelen in futures?

Kies in de regel de contractmaand met het hoogste handelsvolume. Bij aandelenindex- en obligatiefutures zijn maar vier expiratiemaanden per jaar verhandelbaar, maar bij sommige grondstoffen vindt u voor bijna elk van de twaalf komende maanden een future.

Het fijne werk bestaat erin te weten welke handelsmaand het hoogste volume heeft. Het heeft weinig zin om in de goudfuture een nabije maand te handelen waarin hooguit 100 transacties per dag plaatsvinden. Misschien komt u nog tegen de gewenste prijs in de positie, maar uiterlijk bij het bereiken van de stop-loss wordt het kritiek. De slippage die daaruit volgt, dus het verschil tussen order- en uitvoeringsprijs, kan het resultaat duidelijk negatief beïnvloeden. Door de maand met de grootste omzet te kiezen, voorkomt u zo’n resultaat.

Nieuwe tegenover oude oogst

Bij voedingsmiddelen wordt bovendien onderscheiden of de leveringsmaand van een contract met de nieuwe of de oude oogst wordt beleverd. Zo begint bijvoorbeeld bij maïs (corn) en andere ‘grains’ (granen) een nieuw oogstjaar met de contracten die na oktober vervallen. Die oogst is dan bepalend voor alle contracten tot de volgende september. Afhankelijk van de voorraadsituatie kan het hier tot duidelijke afwijkingen en ander koersgedrag komen.

8. Welke data moet u kennen bij het handelen in grondstoffenfutures?

Bij grondstoffenfutures moet u vier data kennen: de expiratie van de opties, First Notice Day, Last Notice Day en Last Trading Day. Bij de futuresmarkten uit tabel 1 moet u precies weten wanneer deze door de beurs vastgelegde data vallen. Aandelenindexfutures hebben altijd dezelfde vaste data, maar bij grondstoffen verschillen de data duidelijk.

Vanaf First Notice Day moet elke handelaar met een longpositie in een grondstoffenfuture er rekening mee houden dat het tot levering komt. Voor de houder van een shortpositie is het begin van deze periode daarentegen geen probleem, omdat hij met de tegengestelde transactie kan wachten tot de laatste handelsdag. De leveringsperiode eindigt met Last Notice Day. Vanaf dat moment zijn geen transacties meer mogelijk; het contract is als het ware vervallen.

Het voorbeeld tarwe

Het klinkt ingewikkelder dan het in werkelijkheid is. Laten we als voorbeeld kijken naar de tarwefuture met looptijd juli 2012. In afbeelding 2 zijn de betreffende periodes gemarkeerd. De verticale paarse balk toont de expiratie van de opties voor deze expiratiemaand. Vijf dagen later begint met First Notice Day de periode waarin fysieke levering van de goederen mogelijk is. Die periode ziet u in de daggrafiek met een kleur gemarkeerd.

Probeer de platformdemo.

Alle nog open posities moeten uiterlijk aan het begin van deze gekleurde zone handmatig zijn gesloten of grotendeels automatisch door de broker zijn afgewikkeld. U ziet dat aan de open interest, dus het aantal openstaande contracten, onder het koersverloop: die bewoog al na de optie-expiratie duidelijk richting nul. Op Last Trading Day, rood gemarkeerd, moesten nog 86 contracten fysiek worden afgewikkeld. Die dag was tegelijk Last Notice Day.

Een vervroegde levering is volgens de statuten van de termijnbeurzen vóór First Notice Day uitgesloten. Wie als particuliere handelaar zijn positie vóór First Notice Day sluit of rolt, hoeft dus niet met een levering van de goederen te rekenen.

9. Kerngegevens van belangrijke futures in één oogopslag

Tabel 1 vat de kerngegevens samen van de grootste futurescontracten die u vanuit Europa kunt handelen: beurs, contractgrootte, tickgrootte en hoofdmaanden. Wanneer u op de termijnmarkten actief wordt, zoekt u het best eerst de belangrijkste gegevens van de betreffende future op. Wilt u een van de contracten handelen, kies dan als frontmaand een van de vermelde hoofdmaanden.

De tabel geeft de stand van 11 december 2012 weer. Beursnamen, tickgroottes en contractmaanden kunnen sindsdien veranderd zijn; meerdere van de genoemde beurzen behoren vandaag tot andere beursgroepen. De oorspronkelijke tabel bevatte ook handelstijden, margins en regels voor First Notice en Last Trading. Die gegevens veranderen regelmatig en zijn hier daarom niet meer opgenomen.

Tabel 1: Kerngegevens van belangrijke futures (historische stand: december 2012)

De marginvereisten worden door de beurs vastgelegd. Bij stijgende schommelingen kan ze die snel verhogen. Belast uw rekening daarom met hoogstens 35 procent margin, zodat u genoeg ruimte hebt voor nieuwe kansen en voor ongunstige koersbewegingen. Actuele margins, handelstijden en data vindt u in de contractspecificaties van uw handelsplatform; het loont om daar wat tijd in te steken.

Tip: Raadpleeg de huidige tabellen met futures parameters en lees meer over de verschillende futures (index, valuta, goud, zilver, aardolie...).

Tip: Dit is ons meest populaire e-book over futures trading. Het is zeker een aanrader.

10. Wat betekenen contango en backwardation?

Contango en backwardation beschrijven de prijsverhouding tussen futures met een latere vervaldatum en de huidige frontmaand. Heeft de langer lopende future een lagere prijs dan de nabije maand, dan spreekt men van ‘backwardation’. Wordt de langer lopende future daarentegen met een premie ten opzichte van de nabije maand verhandeld, dan bevindt de markt zich in zogenoemde ‘contango’.

Contango is bij opslagbare grondstoffen de normale situatie, omdat in de prijs van het latere contract opslag-, verzekerings- en financieringskosten zijn verwerkt. Backwardation ontstaat daarentegen meestal wanneer het goed op dat moment schaars is en de markt voor de nabije maanden hogere prijzen betaalt: een tekort aan de grondstof wordt op de futuresmarkt al ingeprijsd.

Deze termijnstructuur is vooral bij het rollen belangrijk. Na First Notice Day moet een open positie naar de volgende hoofdmaand worden gerold of volledig worden gesloten. Het rollen van een longpositie gaat zo:

1. Sluit de bestaande longpositie met een tegengestelde transactie.
2. Open tegelijk een nieuwe longpositie in de dan geldende frontmaand van dezelfde grondstoffenfuture.
3. Controleer vooraf goed of dat nog bij het verwachte scenario past: zijn de koersen al te ver gestegen? Zijn er tekenen van oververhitting of van een einde van de beweging?

Een blik op de prijzen van de contracten met een latere vervaldatum geeft de nodige informatie. In de gangbare handelsplatforms kunt u de structuur van twee contracten als spreadgrafiek laten weergeven. Een voorbeeld daarvan ziet u in afbeelding 3. Die toont het verschil tussen twee termijnmaanden, hier de spread tussen de maïsfutures met looptijd december 2012 en december 2013. De groene lijn is de nullijn, dus de grens tussen backwardation en contango.

Test een gratis demo.

Door de droogte in de VS in de zomer van 2012 werd de future van december 2013 verhandeld met een korting van 160 punten, gemeten in Amerikaanse dollarcent per bushel. De backwardation had in deze grondstof een omvang aangenomen die historisch nog nooit was vastgesteld. Aan het begin van het oogstseizoen noteerden beide futures nog op hetzelfde koersniveau. De verstoringen begonnen toen de VS werden getroffen door een hittegolf die een groot deel van de oogst beschadigde. Omdat de voorraden voor het volgende oogstjaar door het tekort bovendien flink daalden, stegen de futures tot in het oogstjaar 2013. De koersen voor latere termijnen zoals december 2013 stegen daarentegen minder sterk. De reden: men ging er tegen die tijd alweer van uit dat er een normale oogst met overschot en stijgende voorraden zou zijn.

Beide werden zichtbaar in een duidelijke korting ten opzichte van de futures met een kortere looptijd. De spreadgrafiek gaf de eerste tekenen dat het niet meer de moeite loonde om een bestaande longpositie in het aflopende septembercontract 2012 te rollen naar de decembermaand van hetzelfde jaar. Enerzijds gold die al voor de nieuwe oogst, anderzijds wees de spreadgrafiek op een vernauwing van het verschil tussen de looptijden.

11. Hoe werkt een spreadtrade op de termijnmarkt?

Bij een spreadtrade koopt en verkoopt u tegelijk twee futures op dezelfde grondstof met verschillende looptijden en speculeert u zo op een verandering van hun prijsverschil. Dat verruimt de horizon van futurestraders.

In het maïsvoorbeeld zou een vernauwing van de spread een koersverlies in het decembercontract 2012 hebben betekend, voor maïs dus een eerste stap omlaag. In afbeelding 4 ziet u beide futurescontracten: bovenaan de nieuwe frontmaand met looptijd december 2012, daaronder de future met looptijd december 2013. Voor elke handelsmaand toont de Commitments-of-Traders-grafiek (COT) dat de commerciële marktdeelnemers in beide expiratiemaanden massale shortposities aanhielden (rode balken onder de nullijn). Vergelijkt u de koersverlopen, dan zou het rollen van een bestaande longpositie van de future september 2012 naar het contract december 2012 geen goed idee zijn geweest. Het bovenste koersverloop corrigeerde duidelijk sterker dan het onderste.

Test een gratis demo.

Op de termijnmarkt zou daarom de aankoop van de langer lopende future december 2013 in combinatie met de verkoop van de nieuwe frontmaand december 2012 de betere keuze zijn geweest. De redactie van TRADERS´ vulde destijds aan: na het schrijven was de spread tot 14 november 2012 van 160 naar 103 punten vernauwd, in het voordeel van de trader.

De resultaatberekening is een eigen berekening (57 cent × 5000 bushel), vóór kosten. In het origineel was sprake van 3000 dollar. Ook spreads kunnen sterk en snel tegen u in bewegen, vooral in fasen van extreme schaarste zoals in 2012.

Zoals u ziet, heeft de termijnmarkt een voordeel tegenover aandelen of CFD’s: u kunt niet alleen optiestrategieën en zuivere trendposities opzetten, maar ook door de gelijktijdige aan- en verkoop van verschillende futures op het verschil inspelen. Worden beide delen van deze positie op dezelfde beurs verhandeld, dan vraagt de beurs meestal een lagere margin, die de rekening voor de termijnmarkt veel minder belast dan de loutere aankoop of verkoop van een future. Zo moest voor de genoemde spread minder dan de helft van de margin van een zuivere trendpositie worden aangehouden.

Conclusie

Handelen in futures opent mogelijkheden die een gewone effectenrekening niet biedt, maar vraagt wel gedegen basiskennis. Deze gids heeft de belangrijkste basisinformatie over de handel op de termijnmarkten samengebracht: contractgrootte en tickgrootte, limietdagen, handelstijden, margin, contractmaanden en de data van grondstoffenfutures. Wilt u in de vermelde grondstoffenfutures actief worden, dan vindt u de belangrijkste gegevens in tabel 1. Controleer de actuele waarden wel altijd vóór uw eerste trade.

Aan de hand van de spreadgrafiek werd bovendien getoond hoe u naast zuivere positietrading andere technieken kunt toepassen. Vergelijkbare posities kunt u ook op de optiemarkt opzetten door verschillende opties tegelijk te kopen en te verkopen. Basisvoorwaarde is een rekening voor de termijnmarkt. Alleen daarmee en met de nodige kennis gaan deze mogelijkheden open. Houd er rekening mee: de hefboom van futures werkt in beide richtingen, en verliezen kunnen groter zijn dan de gestorte margin.

Een overzicht van het aanbod vindt u op de pagina over futureshandel bij WH SelfInvest. Oefen het handelen in futures eerst zonder inzet van kapitaal op de gratis demorekening. Hoe professionals op de termijnmarkten te werk gaan, laten de gratis tradingwebinars van WH SelfInvest zien.

Veelgestelde vragen (FAQ)

Wat is het verschil tussen termijnhandel en spothandel?

Bij spothandel wordt een transactie meteen afgewikkeld, bij termijnhandel pas op een vastgestelde latere datum. Wie een aandeel op de beurs koopt, betaalt en ontvangt het binnen enkele dagen. Een future legt daarentegen vandaag prijs, hoeveelheid en kwaliteit vast voor een latere levering of een verrekening in contanten. Daardoor volstaat bij termijnhandel een zekerheid in plaats van de volledige aankoopprijs.

Hoeveel geld hebt u nodig om in futures te handelen?

U hebt minstens de margin van het gekozen contract nodig plus een voldoende buffer voor koersschommelingen. De margin verschilt sterk per markt en wordt door de beurs en de broker vastgelegd. Als vuistregel noemt het artikel om de rekening met hoogstens 35 procent margin te belasten. Mini- en microcontracten verlagen het benodigde kapitaal aanzienlijk.

Wat is een margin call?

Een margin call is het verzoek van de broker om geld bij te storten, omdat het kapitaal op de rekening onder de maintenance margin is gezakt. Komt u dat verzoek niet na, dan wordt de positie gesloten. Moderne handelsplatforms bewaken de zekerheden doorlopend en sluiten posities vaak automatisch. Bij koerssprongen kan toch een verlies ontstaan dat groter is dan het kapitaal op de rekening.

Kan ik als particuliere belegger grondstoffen geleverd krijgen?

Een levering is alleen mogelijk als u een longpositie in een fysiek geleverde grondstoffenfuture na First Notice Day aanhoudt. De meeste brokers sluiten zulke posities vooraf automatisch. Wie zijn positie op tijd sluit of naar de volgende contractmaand rolt, hoeft niet met een levering te rekenen. Aandelenindexfutures worden sowieso in contanten verrekend.

Wat betekent rollen bij futures?

Rollen betekent dat u een positie in het aflopende contract sluit en tegelijk dezelfde positie in de volgende contractmaand opent. Zo blijft u in de markt belegd zonder in de leveringsfase te belanden. Bij het rollen betaalt u het prijsverschil tussen de contracten. Of dat de positie duurder of goedkoper maakt, hangt ervan af of de markt in contango of backwardation noteert.

Wat is een limit-up- of limit-downdag?

Een limit-up- of limit-downdag is een handelsdag waarop een future de door de beurs toegestane maximale dagbeweging bereikt en de handel wordt stilgelegd. Dat komt vooral voor bij landbouwfutures. Open posities zijn dan nauwelijks te sluiten, en stop-loss-orders worden niet of met een grote afwijking uitgevoerd. Meerdere limietdagen na elkaar zijn mogelijk.

Zijn futures geschikt voor beginners?

Futures zijn door de hefboom en de bijstortingsplicht veeleisende instrumenten en niet bedoeld als instapproduct. Wie futures wil handelen, moet de contractgrootte, tickwaarde, margin en data van elk contract kennen en een vast risicobeheer hebben. Het is verstandig om eerst op een demorekening te oefenen en pas daarna met kleine posities te beginnen.

Dit artikel verscheen oorspronkelijk als coverstory van Thomas Bopp in het Duitstalige TRADERS´ Magazin, editie 01/2013, en werd voor deze publicatie licht bewerkt, vertaald en aangevuld met actuele duiding.